Dr. Dt. Selen Esin Varol
Çocuk Diş Doktoru
Çocuklarda ağız ve diş sağlığı nasıl sağlanmalı?
Anne babalar çocuklarına yalnızca genlerini vermekle kalmaz, onları sağlıkla ve sevgiyle büyütmek isterler. Çocuklarda genel sağlığının olmazsa olmaz bir parçası olan ağız ve diş sağlığının devam ettirilmesi de sanıldığı kadar karmaşık değildir. Birkaç temel noktaya dikkat edilmesi ve en az 6 ayda bir gerçekleştirilecek düzenli diş hekimi ziyaretleri ile olası sorunların önüne geçilebilir veya başlangıç düzeyindeki problemler kolaylıkla çözülebilir.
Bebeklerde ilk diş ağızda görüldükten sonra ilk diş hekimi muayenesinin gerçekleştirilmesini öneriyoruz. Bu sayede, bebeklerin ağız diş sağlığını nasıl koruyacağı ile ilgili bilgiler edinilebilir. Devamında da düzenli kontrollerde fluorid ve fissür örtücüler gibi koruyucu diş hekimliği uygulamaları gerçekleştirilir. Başlangıç düzeyindeki problemler, durum zorlaşmadan kolaylıkla giderilebilir. Böylelikle hastalarımız diş hekimi koltuğunun korkulacak bir yer olmadığını da erkenden fark ederler, çocuk ve diş hekimi arasında sağlıklı bir iletişim oluşur.
Tüm bu önlemlere rağmen yine de diş çürükleri ile karşılaşmaktayız. Bu çürüklerin tedavi edilmesi mümkün ve gereklidir. Süt azı dişlerinin önemli bir kısmı 10 yaş civarında dökülmeye başlar. Ayrıca çocuklarda ilk daimi dişler 6 yaş civarında ağızda görünür. Yani bu yaştan itibaren ağzımızda ömür boyu kalmasını istediğimiz dişlerimizi kullanmaya başlarız. Bu açılardan ağzında çürük olan çocuklar mutlaka hekime başvurmalıdır. Çocuklarda diş tedavilerini zorlama ya da sert davranışlar olmadan, bizim davranış yönlendirme adını verdiğimiz iletişim teknikleri ile doğru bağları kurarak klinik şartlarında gerçekleştirebiliyoruz.
Eğer yine de hastamız kendisine müdahale etmemize izin vermezse ya da ağır bulantı refleksi, sistemik hastalıklar vb. sebeplerle klinik ortamda diş tedavisi mümkün değilse diş tedavilerini sedasyon ya da genel anestezi altında yani hastamız uyur halde iken gerçekleştiririz. Böylelikle de hastamızı üzmeden, diş hekimi korkusu oluşturmadan ağız ve diş sağlığı problemlerini çözmüş oluruz.
Tüm bu yöntemlerin uygulanmasına gerek kalması olasılığının azaltılması kadar, hastalarımızın ömürleri boyunca rahatça diş hekimi koltuğuna oturabilmeleri için de doğru beslenme, düzenli diş fırçalama, düzenli diş hekimi kontrolleri ve koruyucu diş hekimliği uygulamalarının önemi büyüktür. Bu temel noktalara dikkat edilmesi ile sorunsuz bir ağız diş sağlığına kavuşmak ve onu devam ettirmek hiç de zor değildir. Diş klinikleri korkulacak yerler değil, tam tersine bizleri sağlığımıza kavuşturan mekanlardır.
12 SORUDA ORTODONTİ TEDAVİ
Uzm. Dt. Merve Turgut İleri
Ortodonti Uzmanı
1. Ortodonti tedavisine ne zaman başlanmalıdır?
İlk ortodonti muayenesinin çocuklarda 7 yaş civarında yapılması önerilir.
2. Ortodontik tedavi ne kadar sürer?
Tedavi süresi yapılacak işlemin kapsamına göre genellikle 1,5 ila 3 yıl arasında değişir. Daha kısa süreli tedaviler de yapılmaktadır.
3. Diş teli acı verir mi?
İlk takıldığında hafif bir rahatsızlık olabilir ama bu genellikle birkaç gün içerisinde geçer.
4. Şeffaf plaklar diş telleri kadar etkili midir?
Hafif ve orta dereceli diş bozukluklarında şeffaf plak tedavisi oldukça etkili bir yöntemdir.
5. Diş telleri dişleri çürütür mü?
Doğru temizlik yapılmazsa çürük riski artabilir, bu yüzden tel tedavisi süresince ağız hijyenine dikkat edilmelidir.
6. Diş teli taktırmak pahalı mıdır?
Fiyatlar tedavinin süresine, kullanılan malzemeye ve diş hekiminin tecrübesine göre değişiklik gösterir.
7. Diş telleri günlük yaşantımı etkiler mi?
İlk başta yemek yerken ve konuşurken biraz rahatsızlık olabilir, ancak zamanla buna alışılır.
8. Ortodontik tedavi çene yapısını düzeltir mi?
Çene yapısı büyüme-gelişim çağındaki çocuklarda aparatlar yardımıyla düzeltilebilir. Bu tür bozukluklar büyüme-gelişim çağında düzeltilmediği takdirde aparatlar yerine çene ameliyatı tedavisine başvurulur.
9. Diş teli takarken hangi yiyeceklerden kaçınmalıyım?
Sert, yapışkan yiyecekler ve asitli içecekler diş tellerine zarar verebilir. Bunlardan kaçınılmadığı takdirde diş tellerinde kopmalar ve tedavide aksamalar meydana geleceğinden yeme-içme kurallarına gerektiği şekilde uyulmalıdır.
10. Diş telleri takıldığında diş temizliği nasıl yapılır?
Her yemekten sonra dişler fırçalanmalı ve arayüz fırçası veya ağız duşu ile tüm yiyecek artıkları diş yüzeyinden uzaklaştırılmalıdır.
11. Tedavi sonrası dişler eski haline döner mi?
Tedavi sonunda hastaya teslim edilen hareketli ve sabit pekiştirme aparatları kullanılırsa, dişlerin eski haline dönme riski ortadan kalkar.
12. Ortodontik tedavi estetik amaçlı mıdır yoksa sağlık açısından da önemli midir?
Dişlerin düzgün sıralanması gülümseme estetiğinde olduğu kadar, konuşma, çiğneme ve diş eti sağlığının korunması açısından da büyük öneme sahiptir.